ĐỂ HOẠT ĐỘNG XỔ SỐ KIẾN THIẾT PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG

Cùng với sự phát triển nhanh chóng của hoạt động dịch vụ, dịch vụ kinh doanh xổ số kiến thiết thời gian qua đã có những đóng góp đáng kể cho sự tăng trưởng của nhóm dịch vụ. Xổ số được coi là một ngành dịch vụ đặc thù, có độ nhạy cảm cao, được nhiều quốc gia trên thế giới kinh doanh hoạt động nhằm đáp ứng nhu cầu vui chơi giải trí có thưởng của người dân, tăng thu cho nhân sách. Ở Việt Nam, xổ số cũng được xác định là một ngành dịch vụ đặc thù với tên gọi xổ số kiến thiết do Nhà nước độc quyền quản lý và kinh doanh với phương trâm “ích nước, lợi nhà”.

Trong vài năm trở lại đây, theo đà phát triển chung của đất nước, hoạt động kinh doanh xổ số kiến thiết cả nước cũng tiếp tục đạt được những kết quả rất đáng khích lệ cả về doanh thu và số thu nộp ngân sách nhà nước. Trong những năm gần đây, tốc độ tăng trưởng về họat động xổ số luôn đạt ở mức trên 20%, thu ngân sách cũng đạt tốc độ tăng trưởng trên 20%. Trong 6 tháng đầu năm 2002 hoạt động xổ số kiến thiết gặp nhiều khó khăn, như: Tiếp tục không được đưa tin kết quả xổ số trên đài phát thanh truyền hình; ngày càng có nhiều hình thức vui chơi giải trí phong phú, hấp dẫn dễ dàng lôi kéo được khách hàng rời bỏ vui chơi giải trí bằng hình thức xổ số; tệ nạn cờ bạc, số đề, cá độ… vẫn tiếp tục đeo bám lợi dụng xổ số. Tuy nhiên hoạt động kinh doanh xổ số kiến thiết vẫn đạt mức tăng trưởng doanh số trên 20% so cùng kỳ năm trước và nộp ngân sách nhà nước đạt 58% nhiệm vụ kế hoạch cả năm.

Đạt được kết quả trên trước hết là do hoạt động kinh doanh xổ số đã có được hệ thống cơ chế chính sách tương đối hoàn chỉnh, phù hợp với tình hình thực tế; được sự theo dõi chỉ đạo kịp thời của Bộ Tài chính, sự quan tâm thích đáng của cấp ủy, chính quyền địa phương trong việc hỗ trợ và tạo thuận lợi nhiều mặt cho hạt động kinh doanh của từng công ty xổ số kiến thiết.

Nhóm nhân tố thứ hai có tính quyết định nhất đến thành công trên là tính năng động, nỗ lực nhiều mặt của các công ty xổ số kiến thiết trong kinh doanh khai thác thị trường, sự hoạt động năng nổ bền bỉ của hệ thống đại lý bán vé xổ số kiến thiết rộng khắp có tay nghề đưa tờ vé số tới tay khách hàng…Ngoài các nhân tố cơ bản trên, còn phải kế đến vai trò năng động, tích cực của Ban thường trực hội đồng liên kết xổ số kiến thiết các khu vực và cán bộ, công nhân viên chức toàn ngành xổ số chuyên cần quản lý, thu góp những đồng tiền nhỏ lẻ thành những nguồn vốn lớn để đầu tư xây dựng các công trình phúc lợi phục vụ cho lợi ích cộng đồng.

Bên cạnh những thành công, họat động kinh doanh xổ số kiến thiết không đồng đều, khu vực Miền Nam duy trì tốc độ tăng trưởng cao trong nhiều năm nên 6 tháng đầu năm 2002 tỷ trọng số thu ngân sách cả nước. Trong khi đó khu vực Miền Bắc và Miền Trung do chỉ có sự hợp tác mà không có sự cạnh tranh giữa các công ty xổ số kiến thiết nên tỷ trọng doanh số và số thu cuả cả hai khu vực này chỉ dưới 10% doanh số và số thu của cả nước.

Quy mô phát triển và đòi hỏi của thị trường đã và đang đặt ra việc ban hành mới và sửa các quy định về các chuẩn mực và chi tiêu quản lý nghiệp vụ để đảm bảo cho hoạt động xổ số phát triển bền vững, đó là các chi tiêu về tỷ lệ tiêu thụ vé, tỷ lệ công nợ, tỷ lệ thế chấp, tỷ lệ hoa hồng, các tiêu chuẩn về đảm bảo tính khách quan, trung thực trong khâu trọng yếu của hoạt động xổ số kiến thiết.

Kỹ thuật công nghệ phát hành và quản lý chủ yếu thủ công, phần nào gây tâm lý lo ngại của người tham gia về tính an toàn, minh bạch trong phát hành. Tình trạng phát hành xổ số thủ công sẽ tác động không tốt tới sự tăng trưởng, khó đa dạn loại hình sản phẩm xổ số. Tình trạng chạy theo doanh thu và số thu nộp ngân sách dẫn đến cạnh tranh giữa các công ty về chi trả hoa hồng, tăng lượng vé phát hành dẫn đến tỷ lệ về tiêu thụ có xu hướng chung giảm thấp, công nợ đại lý lớn, tỷ lệ thế chấp đối với tiền bán vé còn nợ của đại lý của một số công ty ở từng thời điểm cụ thể còn ở mức thấp.

Các công ty xổ số kiến thiết cần phải theo sát tình hình thị trường trong các tháng cuối năm để chủ động đưa ra cải tiến đối mới mẫu mã tờ vé, cơ cấu thưởn cho phù hợp thị hiếu của người tham dự xổ số, chăm lo phát triển mạng lưới đại lý để hoàn thành và hoàn thành vượt mức chỉ tiêu pháp lệnh về số thu xổ số kiến thiết trong dự toán ngân sách Nhà nước đã được Quốc hội thông qua. Bên cạnh đó các công ty xổ số kiến thiết sẽ phải thực hiện nghiêm chỉnh các quy trình về quay số mở thưởng.

Việc quay số mở thưởng nhất thiết phải có sự chứng kiến, kiểm tra giám sát chặt chẽ của Hội đồng giám sát xổ số kiến thiết; kết quả quay số mở thưởng phải được lập thành viên bán với đầy đủ chữ ký xác nhận của các thành viên hội đồng giám sát; thông báo kết quả phải rõ ràng, chính xác, đầy đủ các thông tin cần thiết để phục vụ tổ chức trả thưởng và người dân tham gia mua vé xổ số kiến thiết so số lĩnh thưởng để tạo được sự hấp dẫn và niềm tin tưởng của khách hàng đối với hoạt động xổ số kiến thiết do Nhà nước tổ chức quản lý.

Về phía cơ quan quản lý, Bộ tài chính sẽ tiến hành rà soát các quy định hiện hành về quản lý phát hành xổ số kiến thiết để sửa đổi bổ sung các quy định cho phù hợp với thực tế, đảm baot tính rõ ràng, minh bạch, công khai trong phát hành xổ số. Tăng cường hơn nữa sự giám sát kiểm tra các cơ quan chức năng trong quản lý giám sát hoạt động xổ số kiến thiết nhằm ngăn ngừa các hành vi tiêu cực của kẻ xấu lợi dụng. Tiếp tục phối hợp với Bộ Công An, Bộ Văn hóa – Thông tin, Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội đề nghị Chính phủ xem xét cho đưa tin kết quả xổ số trở lại trên đài phát thanh và truyền hình.

Để hoạt động xổ số Việt Nam tiếp tục phát triển ổn định trong giai đoạn tới, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu kinh tế xã hội của đất nước cần hoàn thiện khung pháp lý và cơ chế quản lý tài chính đối với hoạt động xổ số; nhan chóng hiện đại hóa công nghệ quản lý và kinh doanh xổ số nhằm đáp ứng nhu cầu vui chơi giải trí của nhân dân, chống các hiện tượng tiêu cực xã hội, thu hút thêm vốn để đầu tư cho các công trình phúc lợi công cộng.

Theo hướng này, Bộ Tài chính đang triển khai nghiên cứu xây dựng quy hoạch phát triển kinh doanh xổ số kiến thiết, cá cược và các họat động kinh doanh vui chơi có thưởng khác. Dự kiến vào cuối năm 2002, Bộ Tài chính sẽ tổ chức hội nghị xổ số kiến thiết toàn quốc để tổng kết đánh giá kinh nghiệm hoạt động xổ số thời gian qua, bàn biện pháp phấn đấu thực hiện dự toán thu ngân sách 2003; và thảo luận về định hướng phát triển, mở rộng phạm vi hoạt động xổ số kiến thiết cho phù hợp với yêu cầu của thời kỳ hội nhập kinh tế quốc tế.

Với các giải pháp nêu trên hoạt động xổ số kiến thiết cả nước sẽ phát triển bền vững và đạt tốc độ tăng trưởng cao cả về doanh thu và số thu ngân sách, đáp ứng ngày càng tốt hơn nguồn vốn cho xây dựng các công trình phúc lợi xã hội, y tế, giáo dục và hoạt động xổ số kiến thiết ngày càng thực sự mang lại ý nghiã vừa ích nước, vừa lợi nhà.